آرتروز گردن یا اسپوندیلوز گردنی یکی از شایعترین مشکلات اسکلتی–عضلانی در بزرگسالان و سالمندان است که میتواند کیفیت زندگی فرد را به شدت تحت تأثیر قرار دهد. این بیماری اغلب با درد، خشکی و محدودیت حرکتی همراه است و حتی میتواند منجر به سردرد، گزگز دستها و ضعف عضلات شود. یکی از مؤثرترین راههای مدیریت و درمان آرتروز گردن، فیزیوتراپی آرتروز گرن است که علاوه بر کاهش درد، به بهبود حرکت و پیشگیری از تشدید علائم کمک میکند.
آرتروز گردن چیست؟
آرتروز گردن به فرسایش و ساییدگی تدریجی مفاصل و دیسکهای گردنی گفته میشود. این مشکل معمولاً به دلیل افزایش سن، استفاده نادرست از گردن، وضعیتهای نامناسب بدنی و آسیبهای قبلی ایجاد میشود و با علائمی مانند درد، خشکی، صدای تقتق هنگام حرکت و ضعف عضلات گردن همراه است.
تاثیر فیزیوتراپی در درمان آرتروز گردن
فیزیوتراپی یکی از اصلیترین و اثربخشترین روشهای غیرجراحی برای مدیریت آرتروز گردن است. اهداف اصلی فیزیوتراپی شامل موارد زیر است:
- کاهش درد و التهاب
- افزایش انعطافپذیری و دامنه حرکتی گردن
- تقویت عضلات گردن و شانه
- بهبود وضعیت بدنی و اصلاح حرکات غلط
- پیشگیری از پیشرفت بیماری و عود مجدد علائم
حرکات فیزیوتراپی برای آرتروز گردن
۱. تمرینات کششی
تمرینات کششی کمک میکند تا عضلات سفت گردن و شانهها آزاد شوند و دامنه حرکت مفاصل افزایش یابد. این تمرینات باید زیر نظر فیزیوتراپیست و متناسب با وضعیت فرد انجام شود.
۲. تمرینات تقویتی
تقویت عضلات عمقی گردن و شانه باعث کاهش فشار روی مفاصل و بهبود ثبات گردن میشود. تمریناتی مانند بالا بردن شانه، جمع کردن تیغه شانه، و تمرینات ایزومتریک از جمله این تمرینات هستند.
۳. درمان دستی (مانیپولاسیون)
درمان دستی توسط فیزیوتراپیست برای بهبود حرکت مفاصل و کاهش اسپاسم عضلات به کار میرود. این روش باید با احتیاط و توسط متخصص انجام شود.
۴. استفاده از تجهیزات کمکی
در برخی موارد، استفاده از گرما، سرما، دستگاههای الکتروتراپی (مانند TENS) و اولتراسوند میتواند به کاهش درد و التهاب کمک کند.
۵. آموزش وضعیت بدنی
یکی از عوامل تشدیدکننده آرتروز گردن، وضعیت نادرست بدن هنگام نشستن، مطالعه یا کار با کامپیوتر است. فیزیوتراپیست با آموزش صحیح و اصلاح عادات حرکتی، به پیشگیری از عود مجدد کمک میکند.
نمونهای از تمرینات ساده و مؤثر برای آرتروز گردن
- چرخش آرام گردن به چپ و راست
- خم کردن سر به جلو و عقب (بدون فشار زیاد)
- بالا بردن شانهها و نگه داشتن چند ثانیه
- جمع کردن چانه به سمت داخل (افزایش ثبات گردن)
توجه: قبل از انجام هرگونه تمرین، بهتر است با فیزیوتراپیست مشورت کنید تا تمرینات متناسب با وضعیت شما انتخاب شود و از آسیب احتمالی جلوگیری گردد.
نکات مهم در روند فیزیوتراپی آرتروز گردن
- استمرار و تداوم در انجام تمرینات بسیار مهم است.
- از حرکات ناگهانی و فشار بیش از حد به گردن پرهیز کنید.
- در صورت تشدید درد یا بروز علائم جدید، تمرین را متوقف نموده و با پزشک یا فیزیوتراپیست مشورت کنید.
- اصلاح سبک زندگی، تغذیه مناسب و استراحت کافی به روند بهبود کمک میکند.
جمعبندی
فیزیوتراپی آرتروز گردن یک راهکار ایمن، مؤثر و غیرتهاجمی برای مدیریت آرتروز گردن به شمار میرود که با کاهش درد، بهبود حرکت و پیشگیری از پیشرفت بیماری، نقش مهمی در بهبود کیفیت زندگی بیماران ایفا میکند. با مشاوره از متخصصان و رعایت نکات آموزشی، میتوانید به راحتی با درد و محدودیتهای آرتروز گردن مقابله کنید و زندگی سالمتری داشته باشید.